Bahasa Jerman merupakan salah satu bahasa asing yang dipelajari di jenjang SMA/SMK. Pada kelas X, peserta didik berada pada tahap pengenalan dasar bahasa, sehingga fokus pembelajaran diarahkan pada kemampuan berkomunikasi sederhana dalam kehidupan sehari-hari. Salah satu kemampuan dasar yang harus dikuasai siswa adalah mampu memperkenalkan diri dan membuat dialog sederhana tentang identitas diri.
Identitas diri merupakan informasi dasar yang sering digunakan dalam percakapan awal, seperti nama, usia, tempat tinggal, asal, hobi, dan status sebagai pelajar. Dalam kehidupan nyata, dialog tentang identitas diri digunakan saat berkenalan dengan orang baru, di lingkungan sekolah, saat mengikuti kegiatan internasional, atau ketika bertemu orang dari negara lain.
Melalui materi ini, siswa diharapkan mampu memahami kosakata dan struktur kalimat dasar bahasa Jerman serta menggunakannya dalam bentuk dialog sederhana dengan percaya diri.
B. Tujuan PembelajaranSetelah mempelajari materi ini, peserta didik diharapkan mampu:
Memahami ungkapan dasar untuk memperkenalkan diri dalam bahasa Jerman
Menggunakan kosakata tentang identitas diri dengan tepat
Menyusun kalimat sederhana terkait identitas diri
Membuat dan mempraktikkan dialog sederhana tentang identitas diri
Menunjukkan sikap percaya diri dan sopan saat berkomunikasi
Identitas diri adalah informasi dasar yang menggambarkan seseorang. Dalam bahasa Jerman, dialog tentang identitas diri dikenal dengan istilah “Sich vorstellen” yang berarti memperkenalkan diri.
Informasi identitas diri biasanya meliputi:
Nama
Umur
Tempat tinggal
Asal negara/kota
Status (pelajar)
Hobi
1. Salam (Grußformeln)
| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Hallo! | Halo! |
| Guten Morgen! | Selamat pagi! |
| Guten Tag! | Selamat siang! |
| Guten Abend! | Selamat malam! |
| Tschüss! | Dadah! |
| Auf Wiedersehen! | Sampai jumpa! |
Contoh penggunaan:
Hallo! Guten Tag!
2. Menanyakan Nama| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Wie heißt du? | Siapa namamu? |
| Wie heißen Sie? | Siapa nama Anda? (formal) |
Jawaban:
| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Ich heiße Anna. | Nama saya Anna. |
| Mein Name ist Budi. | Nama saya Budi. |
| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Woher kommst du? | Kamu berasal dari mana? |
| Woher kommen Sie? | Anda berasal dari mana? |
Jawaban:
Ich komme aus Indonesien.
Ich komme aus Surabaya.
| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Wo wohnst du? | Kamu tinggal di mana? |
| Wo wohnen Sie? | Anda tinggal di mana? |
Jawaban:
Ich wohne in Jakarta.
Ich wohne in Bandung.
| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Wie alt bist du? | Berapa umurmu? |
| Wie alt sind Sie? | Berapa umur Anda? |
Jawaban:
Ich bin 16 Jahre alt.
Ich bin 15 Jahre alt.
| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Was bist du? | Kamu siapa? |
| Ich bin Schüler. | Saya seorang siswa. |
| Ich bin Schülerin. | Saya seorang siswi. |
| Bahasa Jerman | Bahasa Indonesia |
|---|---|
| Was sind deine Hobbys? | Apa hobimu? |
| Mein Hobby ist Lesen. | Hobiku membaca. |
| Meine Hobbys sind Fußball und Musik. | Hobiku sepak bola dan musik. |
Dalam dialog identitas diri, kalimat yang digunakan umumnya adalah kalimat deklaratif sederhana dengan pola:
Subjek + Kata Kerja + Keterangan
Contoh:
Ich heiße Rina.
Ich wohne in Malang.
Ich bin 16 Jahre alt.
Kata kerja yang sering digunakan:
heißen (bernama)
kommen (berasal)
wohnen (tinggal)
sein (adalah)
F. Contoh Dialog Sederhana
Dialog 1: Perkenalan Singkat
Dialog 2: Identitas Lebih LengkapA: Hallo!
B: Hallo!
A: Wie heißt du?
B: Ich heiße Andi. Und du?
A: Ich heiße Sinta.
B: Woher kommst du?
A: Ich komme aus Indonesien.
B: Schön, dich kennenzulernen!
A: Schön, dich auch kennenzulernen!
Lisa: Guten Tag!
Rina: Guten Tag!
Lisa: Wie heißt du?
Rina: Ich heiße Rina.
Lisa: Wie alt bist du?
Rina: Ich bin 16 Jahre alt.
Lisa: Wo wohnst du?
Rina: Ich wohne in Yogyakarta.
Lisa: Was bist du?
Rina: Ich bin Schülerin.
Lisa: Danke!
Rina: Bitte!
Dialog 3: Dengan Hobi
G. Langkah-langkah Membuat Dialog SederhanaTom: Hallo! Wie heißt du?
Dina: Ich heiße Dina.
Tom: Woher kommst du?
Dina: Ich komme aus Bandung.
Tom: Was sind deine Hobbys?
Dina: Meine Hobbys sind Lesen und Schwimmen.
Tom: Sehr gut!
Dina: Danke!
Tentukan topik (perkenalan, sekolah, hobi)
Tentukan jumlah tokoh (2 orang atau lebih)
Gunakan salam pembuka
Sertakan minimal 3 informasi identitas diri
Gunakan kalimat sederhana
Akhiri dengan salam penutup
I. LatihanA: Guten Morgen!
B: Guten Morgen!
A: Wie heißt du?
B: Mein Name ist Rafi.
A: Wo wohnst du?
B: Ich wohne in Surabaya.
A: Wie alt bist du?
B: Ich bin 15 Jahre alt.
A: Tschüss!
B: Tschüss!
1. Lengkapi Dialog
A: Hallo! Wie ___ du?
B: Ich ___ Sari.
2. Susun Dialog Pendek
Buatlah dialog sederhana tentang identitas diri dengan minimal:
Nama
Umur
Tempat tinggal
3. Praktik Berpasangan
Praktikkan dialog perkenalan dengan teman di depan kelas menggunakan bahasa Jerman
Kemampuan membuat dialog sederhana tentang identitas diri merupakan dasar penting dalam pembelajaran bahasa Jerman. Dengan menguasai ungkapan dasar, kosakata, dan struktur kalimat sederhana, siswa akan lebih mudah berkomunikasi dan melanjutkan ke materi yang lebih kompleks di tingkat selanjutnya.
Latihan yang rutin dan praktik langsung akan membantu meningkatkan kepercayaan diri siswa dalam menggunakan bahasa Jerman secara aktif
MASUK PTN
